Οι ΗΠΑ  μπορούν σε περίπτωση σύρραξης Ελλάδας Τουρκίας να μπλοκάρουν τα οπλικά συστήματα;

Απάντηση ΑΙ:

 Η δυνατότητα των ΗΠΑ να «μπλοκάρουν» οπλικά συστήματα σε περίπτωση σύρραξης μεταξύ Ελλάδας και Τουρκίας είναι ένα θέμα που κινείται μεταξύ τεχνικής πραγματικότητας και γεωπολιτικής πίεσης. Παρότι η ύπαρξη ενός κυριολεκτικού «διακόπτη απενεργοποίησης» (kill switch) διαψεύδεται επίσημα, ο έλεγχος ασκείται μέσω της 

απόλυτης εξάρτησης των συστημάτων από την αμερικανική υποστήριξη. 

Συγκεκριμένα, οι μηχανισμοί ελέγχου περιλαμβάνουν:

• Λογισμικό και Δεδομένα (Software Locks): Σύγχρονα μαχητικά όπως τα F-35 απαιτούν συνεχή πρόσβαση σε κεντρικούς διακομιστές των ΗΠΑ (μέσω συστημάτων όπως το ALIS/ODIN) για τη συντήρηση και τον προγραμματισμό αποστολών. Χωρίς την έγκριση της Ουάσιγκτον, οι δυνατότητες αυτών των αεροσκαφών μπορούν να υποβαθμιστούν σημαντικά σε λίγους μήνες.
• Εφοδιαστική Αλυσίδα (Logistics): Περίπου το 80% των ανταλλακτικών για αμερικανικά συστήματα ελέγχεται από τις ΗΠΑ. Ένα εμπάργκο ανταλλακτικών σε περίοδο κρίσης θα μπορούσε να καθηλώσει στόλους (π.χ. F-16) μέσα σε λίγες εβδομάδες λόγω έλλειψης κρίσιμων εξαρτημάτων.
• Συστήματα Σχεδιασμού Αποστολών: Οι ΗΠΑ ελέγχουν τα ψηφιακά δεδομένα αποστολών και τις ζεύξεις δεδομένων (π.χ. Link 16). Μπορούν θεωρητικά να περιορίσουν τη δυνατότητα στόχευσης ή να μπλοκάρουν συγκεκριμένες διαδρομές πτήσης μέσω λογισμικού.
• Γεωγραφικοί Περιορισμοί (Geofencing): Σε ορισμένα συστήματα (π.χ. HIMARS στην Ουκρανία), οι ΗΠΑ έχουν εφαρμόσει περιορισμούς στο βεληνεκές ή στις περιοχές δράσης μέσω του λογισμικού στόχευσης.
• Διπλωματικό και Νομικό Πλαίσιο: Μέσω του νόμου Arms Export Control Act (AECA) και των κανονισμών ITAR, οι ΗΠΑ θέτουν αυστηρούς όρους για την «τελική χρήση» των όπλων. Παραβίαση αυτών των όρων (π.χ. χρήση εναντίον συμμάχου) ενεργοποιεί αυτόματα κυρώσεις και διακοπή υποστήριξης. 

Στην πράξη, οι ΗΠΑ δεν χρειάζεται να «σβήσουν» ένα αεροπλάνο στον αέρα· αρκεί να διακόψουν τη ροή πληροφοριών, ανταλλακτικών και κρίσιμων ενημερώσεων λογισμικού, καθιστώντας τα συστήματα αυτά «στατικά εκθέματα» σε σύντομο χρονικό διάστημα.